پيامبر صلى الله عليه و آله: بدانيد كه بهترين انسان ها كسانى هستند كه دير به خشم آيند و زود راضى شوند.

چرایی شکل گیری خشونت در نظام تربیت آموزش و پرورش
۹۵/۰۹/۳۰ ۰۹:۴۶:۵۰

یک استاد دانشگاه با اشاره به خشونت هایی که در نظام تعلیم و تربیت آموزش و پرورش توسط معلمان نسبت به دانش آموزان صورت می گیرد گفت:شکل گیری خشونت در نظام تعلیم و تربیت آموزش و پرورش دلایل متفاوتی دارد.قبل از اینکه به سراغ بررسی خشونت توسط معلمان در مدرسه بر علیه دانش آموزان برویم بهتر است این مسئله را مورد بررسی قرار دهیم که ابتدا خشونت به طور وسیع و گسترده ای که در سطح جامعه مشاهده می شود ریشه در خانواده دارد.

چرایی شکل گیری خشونت در نظام تربیت آموزش و پرورش

دکتر علیرضا شریفی یزدی جامعه شناس و عضو پژوهشکده خانواده گفت:تبلور خشونت های دیده شده در سطح جامعه از خانواده آغاز می شود.کودکان قبل از ورود به جامعه و مراکز آموزشی و تحصیلی خشونت و پرخاش را در محیط خانه و با اعضای خانواده لمس می کنند.خشونت های کلامی و فیزیکی که والدین بعضا در مقابل هم دارند و یا حتی جنجال هایی که بین کودکان در یک خانواده رخ می دهد نشان از خشونت و پرخاشگری دارد.

وی با اشاره به بخش عمده و مهم پرخاشگری هایی که در جامعه وجود دارد افزود: برخی خشونت ها تحت عنوان خشونت های عریان در جامعه ملموس است به طور عمده فحاشی،ضرب و شتم،بی احترامی ،بی قانونی و... وقتی در سطح جامعه فراگیر می شود به ور قطع در خانواده و حتی نظام آموزشی تاثیرات منفی می گذارد زیر از نگاه افراد درون جامعه خشونت به امری عادی تبدیل می شود که خود را مجاز می دانند در هر عرصه و جایگاهی این واکنش غیر انسانی را نشان دهند و یک شیوه تنبیه تلقی کنند.

وی با بررسی خشونت هایی که اخیرا در فضاهای مجازی از سوی معلمان بین کاربران اینترنتی دست به دست می شود ادامه داد:اگر قرار است خشونت را در سطح دستگاه تعلیم و تربیت بررسی کنیم ابتدا باید این نکته مطرح شود که وقتی در جامعه به راحتی اعدام در ملاعام و... صورت می گیرد مسلما هر فردی خود را حتی در نظام تعلیم و تربیت ملزم می داند که در روش های تربیتی دانش آموزان می تواند از روش های تنبیهی سخت استفاده کند.

وی افزود: نکته قابل تامل دیگری که در زمینه خشونت های نظام آموزشی می توان بررسی کرد؛ در سیستم تعلیم و تربیت به طور جدی برای معلمان خاطی قانونی وجود ندارد حتی در این زمینه برای معلمان منع تنبیه نه توضیح داده شده و نه به صورت اجرایی معلمان خاطی را مجازات کرده ایم.وقتی در این زمینه قانونی به تصویب نرسیده است به طور قطع آن دسته از معلمانی که به لحاظ روحی ظرفیت تحمل برخی کارهای دانش آموزان را ندارند به راحتی مرتکب این امر ناپسند می شوند.

به گفته دکتر شریفی یزدی: متاسفانه مدارس از استانداردهای لازم برخوردار نیست و با توجه به اینکه یک معلم برای اداره کلاس درس نیاز به این استانداردها دارد با چنین رخدادهای تلخ اجتماعی رو به رو می شویم.به طور مثال یکی از موارد استانداردسازی این است که حد نصاب یک کلاس باید بین 18 تا 22 دانش آموز باشد اما گاها در برخی مدارس کلاس های 45 نفره نیز مشاهده می شود که چنین موضوعی زمینه خشونت معلمان را برای اداره کلاس درس برانگیخته می کند.

این استاد دانشگاه تصریح کرد: با بالا رفتن تعداد دانش آموزان یک کلاس به طور طبیعی فشار روانی معلمان کاسته شده و آستانه تحمل شان پایین می آید بنابراین شاهد رفتارهای ناهنجار اخلاقی  و غیر علمی هستیم.

وی با اشاره به نقش رسانه ها در ترویج برخی خشونت ها بیان کرد:خشونت های عریانی نیز توسط برخی رسانه های داخلی و خارجی از طریق پخش فیلم و اخبار نیز فضا را ملتهب می کند و از این طریق خشونت در بین همه افراد در هر عرصه فرهنگی و اجتماعی امری عادی تلقی می شود.

این جامعه شناس با بیان این مهم که معلمان کمترین میزان درآمد را در سطح کشور در بین اقشار مختلف دارند تصریح کرد: مشکلات اقتصادی و معیشتی معلمان بیشتر از اقشار دیگر است و قاعدتا این مسئله فشار اجتماعی و روانی سنگینی را به همراه دارد درست است که این موارد دلیل تبرئه کردن معلمانی نیست که دست به تنبیه دانش آموزان می زنند اما به طور قطع از عوامل تاثیر گذار به شمار می رود.

دکتر شریفی یزدی با بیان تبعات منفی اجتماعی و روانی دانش آموزانی که مورد تنبیه بدنی واقع می شوند گفت: دانش آموزانی که از سوی معلمان در مدارس مورد خشونت قرار می گیرند عقده های روانی در آنها شکل می گیرد که حس حقارت را در جامعه بروز خواهند داد و به نوعی از جامعه انتقام گیری می کنند.اصولا خشونت تولید کننده رفتارهای ناپسند دیگری است که در جامعه به شکل رفتارهای خشن بروز پیدا می کند.

این جامعه شناس تاکید کرد: افرادی که به اختلال وندالیسم مبتلا هستند ریشه در خشونت های دوران کودکی شان دارد این افراد در بزرگسالی با ورود به جامعه دست به تخریب اموال عمومی می زنند و انتقام جویی برای آنها به شکل یک تفریح و لذت است.مطالعات در زمینه اختلال وندالیسم بیانگر این مهم است که بیماران وندالیسمی ناشی از بازتولید خشونت هایی است که ایستگاه اولیه اش مدرسه معرفی می شود.

 

منبع: آستان